Dowladda Israa’iil ayaa koox wakiillo ah u dirtay dalka Qatar si ay uga qeyb qaataan wadahadallo nabadeed oo lagu doonayo xabbad-joojin rasmi ah oo lagu soo afjaro dagaalka ka socda Marinka Gaza. Ilo diblomaasiyadeed ayaa xaqiijiyay in safarkan uu qayb ka yahay dadaallada caalamiga ah ee lagu doonayo in lagu joojiyo dhiigga daadanaya iyo dhibaatada bini’aadantinimo ee ka jirta Gaza.
Wadahadalladan, oo ay fududeyneyso dowladda Qatar, ayaa rajo ka abuurtay suurtagalnimada heshiis xabbad-joojin ah, hase yeeshee xaaladda dhabta ah ee dhulka Gaza ayaa muujinaysa sawir murugo leh oo fogeyn kara rajo kasta oo degdeg ah.
Iyadoo wadahadalladu ay socdaan, ayaa dhanka kale ciidamada Israa’iil sii kordhiyeen weerarradooda dhanka cirka iyo dhulka ah ee ka dhanka ah go’doonsanayaasha Gaza. Duqeymaha ugu dambeeyay ee la qaaday saacadihii lasoo dhaafay ayaa sababay dhimashada ugu yaraan 78 qof, sida ay sheegeen saraakiisha caafimaadka ee Gaza.
Wararka ayaa sheegaya in dadka ku dhintay weerarradan ay ku jiraan haween, carruur iyo dad rayid ah, kuwaas oo ku sugnaa guryahooda ama xarumo ay ku barakaceen.
Meelaha la weeraray ayaa iskugu jiray xaafado si weyn u degan, xarumo caafimaad iyo goobo ay dadka rayidka ah isugu yimaadaan si ay u helaan gargaar bini’aadantinimo. Waxaa sidoo kale jira warar sheegaya in adeegyada caafimaad iyo isgaarsiinta ay si ba’an u saameeyeen duqeymahaasi.
Hay’adaha samafalka iyo Qaramada Midoobay ayaa ku celcelinaya baaqooda ku aaddan in la joojiyo dagaalka, maadaama xaaladda bini’aadantinimo ee Gaza ay si weyn uga sii dareyso. Dad ka badan 2 milyan oo qof ayaa ku xayiran Gaza iyagoo aan heli karin adeegyada aasaasiga ah sida biyaha, korontada, dawooyinka iyo hoyga.
Baaritaanno iyo warbixino horudhac ah oo ay soo saareen hay’adaha xuquuqul insaanka ayaa muujinaya in xaaladdu gaartay heer “musalsal degdeg ah oo bini’aadantinimo” ah, iyadoo ay sii kordhayaan khasaaraha dadka rayidka ah iyo burburka ka dhacay xarumihii adeegyada bulshada.
Safarka wakiillada Israa’iil ee Qatar ayaa kusoo beegmaya xilli Maraykanka, Masar, iyo Turkiga ay sidoo kale wadaan dadaallo diblomaasiyadeed oo lagu xasilinayo xaaladda. Dowladda Qatar, oo marar badan martigelisay wadahadallo noocan oo kale ah, ayaa dadaal badan gelisay sidii loo dhisi lahaa is-faham u dhexeeya Israa’iil iyo Xamaas si loo gaaro xabbad-joojin waarta.
Si kastaba ha ahaatee, falalka milatari ee socda, tirada dadka ku dhimanaya, iyo burburka ballaaran ee ka socda Gaza ayaa keenaya shaki ku saabsan waxtarka rasmiga ah ee wadahadallada socda.
